Nanganganak ako at nag-aagaw-buhay sa ospital, pero iniwan ako ng asawa ko at ng sarili kong mga magulang para alagaan ang ampon nilang si Angela.

Bahagi 3
Narinig ko mismo kung paano nila ako pinagplanuhang paalisin, kaya sa wakas ay tumigil ako sa pag-iyak at nagsimula akong lumaban para sa sarili ko.

Paglabas ko ng bahay noong gabing iyon, malamig ang hangin sa Quezon City. Hawak ko ang maleta ko at ang lumang litrato, at bawat hakbang palayo sa bahay ay parang may humihila pabalik sa dibdib ko. Hindi ako umiyak sa taxi. Tinitigan ko lang ang mga ilaw sa labas at pinilit kong huminga nang maayos kahit masakit ang tahi ko. Sinabi ko sa driver na sa pinakamalapit na maliit na apartelle lang ako malapit sa ospital. Gusto ko lang ng isang gabing tahimik, isang gabing walang sisihan, walang iyakan ni Angela, walang malamig na tingin ni Miguel.

Pagdating ko sa apartelle, umupo ako sa gilid ng kama at doon lang ako bumigay. Hindi ako humagulgol. Tahimik lang na tumulo ang luha ko habang hinahaplos ko ang litrato. Naalala ko ang araw na kinunan ito. Masaya kami noon, payak lang ang buhay namin. Sabi niya noon, ako ang uuwian niya. Sabi niya, hindi niya ako iiwan. Ngayon, siya pa ang unang bumitaw.

Magdamag akong hindi nakatulog nang maayos. Bawat galaw ko, kumikirot ang tahi. Bawat pagpikit ko, nakikita ko ang mukha ng anak ko na hindi ko man lang nayakap. Wala akong libing na napuntahan. Wala akong huling halik na naibigay. Ang ospital ang nag-asikaso dahil walang kapamilya ang dumating. Ang sakit na iyon, hindi nabubura ng sorry lang.

Kinabukasan, maaga akong bumalik sa bahay. Hindi ako bumalik para magmakaawa. Bumalik ako para kunin ang mga papel ko. Alam ko kung saan ko sila inilagay noon, sa ilalim ng karton sa storage room. Ang marriage certificate namin ni Miguel. Ang ID ko. Ang kopya ng titulo ng bahay. Ang mga papel ko sa ospital. Kung iiwan ko sila doon, baka mawala sila tulad ng mga damit ko sa closet. Kaya kailangan kong kunin sila bago pa mahuli.

Pagpasok ko, tahimik ang bahay. Akala ko tulog pa sila. Pero pagdaan ko sa sala, narinig ko ang boses nila mula sa kusina. Hindi ako nagpakita agad. Tumigil ako at nakinig. At doon ko narinig ang pinakamalaking katotohanan na matagal ko nang pinagdudahan.

Sabi ni Miguel, kailangan na raw ayusin ang diborsyo. Sabi niya, kailangan ko raw pirmahan agad para matapos na. Sabi niya, bibigyan niya ako ng ₱50,000 para umalis ako nang tahimik at hindi na gumawa ng gulo. ₱50,000 para sa tatlong taon na kasal. ₱50,000 para sa bahay na pinag-ipunan namin na nagkakahalaga ng ₱2.5 million. ₱50,000 para sa anak na nawala.

Sumagot si Mama. Sabi niya, tama raw si Miguel, kailangan na raw akong umalis para makapagpahinga si Angela nang maayos. Sabi niya, si Angela na raw ang mas kailangan ng bahay dahil may baby siya. Sabi niya, ako raw, mag-isa lang, kaya kahit saan ako matulog ay ayos lang. Narinig ko iyon at parang may sumaksak ulit sa tiyan ko, mas masakit pa sa tahi.

Sumagot si Papa. Sabi niya, siya na raw ang bahala na kausapin ako. Sabi niya, hindi ako maglalakas-loob na tumanggi dahil anak nila ako. Sabi niya, si Angela ang pinalaki nila, kaya si Angela ang dapat unahin. Doon ko naintindihan na hindi ito basta pagkalimot. Plinano nila ito. Pinag-usapan nila ito habang ako ay nasa apartelle at nag-iisa.

Pumasok ako sa kusina na dala ang maleta ko. Natigilan silang lahat. Hawak ni Miguel ang isang brown envelope. Hawak ni Mama ang tasa. Hawak ni Angela ang baby. Tiningnan ko sila nang diretso at sinabi ko na narinig ko ang lahat. Hindi ako sumigaw. Hindi ako umiyak. Sinabi ko lang na hindi ako pipirma ng kahit ano ngayon.

Nagalit si Miguel. Sinabi niya na masyado akong matigas ang ulo at hindi ko raw naiintindihan ang sitwasyon. Sinabi niya na ako raw ang gumulo sa pamilya simula nang bumalik ako. Sinabi niya na kung hindi raw ako dumating, maayos sana ang lahat. Tiningnan ko siya at sinabi ko na ako ang tunay na anak, ako ang asawa niya, at ako ang nawalan ng anak. Kung may gumulo man, hindi ako iyon.

Umiyak si Angela. Sinabi niya na hindi niya raw ginusto ang lahat ng ito. Sinabi niya na siya lang daw ang sumusunod sa sinasabi nina Mama at Papa. Sinabi niya na mahal niya raw ako bilang ate. Pero nang tignan ko siya, nakita ko ang mga damit ko na wala na sa closet at ang mga gamit niya na nasa kwarto ko. Hindi ito basta pagsunod. Hinayaan niya ito. Nakinabang siya dito.

Lumapit si Mama at sinubukan akong hawakan sa braso. Sinabi niya na huwag ko raw gawing malaking isyu ang lahat. Sinabi niya na magpahinga lang daw ako at huwag nang mag-isip. Sinabi ko sa kanya na hindi ito maliit na isyu. Iniwan nila ako sa ospital na nag-aagaw-buhay. Pinalitan nila ang password ng bahay ko. Kinuha nila ang kwarto ko. Ibinigay nila ang upuan ko sa kotse sa iba. Ano pa ang kailangan kong tiisin para matawag itong malaking isyu.

Tahimik si Papa. Tumingin siya sa sahig at hindi makatingin sa akin. Sinabi niya na ginawa lang daw nila ang sa tingin nila ay tama. Sinabi niya na matagal na nilang kasama si Angela at mahirap daw baguhin iyon. Sinabi ko sa kanya na naiintindihan ko na mahal nila si Angela. Pero ang hindi ko maintindihan ay bakit kailangan akong mawalan para mahalin siya. Bakit hindi nila kayang mahalin kaming dalawa nang patas.

Dumating si Grace mula sa kwarto. Halatang kagigising lang niya at nagulat nang makita ako. Tinanong ko siya nang diretso kung bakit siya ang humawak sa operasyon ni Angela pero hindi niya ako dinalaw kahit isang beses. Namula siya. Sinabi niya na sinabi raw nina Mama at Papa na unahin si Angela dahil mas kailangan siya doon. Sinabi niya na bilang doktor, sumunod lang daw siya sa utos ng pamilya. Tiningnan ko siya at sinabi ko na bilang kaibigan, dapat ay naalala niya ako.

Doon, sa unang pagkakataon, nakita ko si Grace na umiyak. Sinabi niya na nagsisisi siya. Sinabi niya na alam niyang mali ang nangyari sa akin. Pero sinabi rin niya na hindi niya kayang kalabanin ang mga magulang ko dahil malapit din siya sa pamilya. Hindi iyon sapat para sa akin, pero kahit papaano ay narinig ko ang pag-amin. Hindi niya itinanggi. Hindi niya ako sinisi tulad ng dati.

Pagkatapos ng usapang iyon, pumunta ako sa storage room. Binuksan ko ang karton at kinuha ko ang mga papel ko. Nanginginig ang mga kamay ko habang tinitingnan ko ang marriage certificate. Naalala ko ang araw ng kasal namin ni Miguel sa Quezon City. Simple lang, pero masaya ako. Akala ko sa wakas ay may pamilya na ako. Hindi ko akalain na tatlong taon lang ang itatagal ng pangakong iyon.

Kinuha ko rin ang kopya ng titulo ng bahay. Nandoon ang pangalan naming dalawa ni Miguel. Hindi ito bahay ni Angela. Hindi ito bahay lang ni Mama at Papa. Ito ay bahay naming mag-asawa, pinag-ipunan namin, pinaghirapan namin. Ang halaga nito ay ₱2.5 million, pero ang halaga ng pinagdaanan ko doon ay hindi nasusukat ng pera. Doon kami nangarap. Doon ko inalagaan ang pagbubuntis ko nang mag-isa.

Inilagay ko ang lahat ng papel sa bag ko. Inilagay ko rin ang litrato sa loob ng wallet ko. Sinabi ko sa sarili ko na mula ngayon, hindi ko na iiwan ang mga importanteng bagay ko sa bahay na ito na hindi ako ginagalang. Dadalhin ko sila palagi. Hindi ako pipirma ng kahit anong papel na hindi ko binabasa. Hindi ako aalis nang walang malinaw na usapan.

Bumalik ako sa sala at sinabi ko kay Miguel na hindi ako tatanggap ng ₱50,000 para lang manahimik. Sinabi ko na kung gusto niya ng diborsyo, pag-usapan natin nang patas. Hindi ako ang aalis na parang magnanakaw sa sarili kong bahay. Kung may aalis man, dapat ay pag-usapan natin kung sino ang may karapatan. Hindi ako natatakot ngayon. Masakit pa rin, pero malinaw na ang isip ko.

Tiningnan ako ni Miguel na parang hindi niya ako kilala. Siguro nga, dahil ang Liza na kilala niya ay ang Liza na laging nagpapaubaya, laging nagso-sorry, laging tumatanggap ng tira. Ang Liza na nasa harap niya ngayon ay ang Liza na nawalan ng anak, na muntik mamatay, at na ayaw nang maging pangalawa. Hindi ako nagbago dahil naging masama ako. Nagbago ako dahil sa wakas ay nakita ko na ang totoo.

Sinabi ni Mama na masyado raw akong nagiging matigas at nakakalimutan ko raw na magulang ko sila. Sinabi ko na hindi ko nakakalimutan. Kaya nga ako nasasaktan nang ganito, dahil magulang ko sila. Kung ibang tao lang sila, hindi ako masasaktan nang ganito kalalim. Pero dahil magulang ko sila, inaasahan kong sila ang unang tatakbo sa ospital. Hindi sila dumating. Iyon ang hindi ko makakalimutan.

Bago ako umalis ulit noong araw na iyon, pumunta ako sa dating kwarto ko. Nakatayo si Angela sa pinto, karga ang baby. Tiningnan ko ang kwarto na dati ay sa akin. Nandoon pa rin ang mga damit niya. Nandoon pa rin ang mga gamit niya. Pero sa pagkakataong ito, hindi ako pumasok para magmakaawa. Pumasok ako para tingnan kung ano pa ang natira sa akin doon. Wala na. Kahit ang paborito kong unan ay wala na. Pinalitan na nila ang lahat.

Paglabas ko, sinabi ko kay Angela na hindi ako galit sa baby niya. Inosente ang bata. Ang galit ko ay sa mga matatanda na nagdesisyon na ako ang isakripisyo. Sinabi ko na sana, kapag lumaki ang anak niya, hindi niya maranasan ang naranasan ko. Sana, hindi niya kailangang makipag-agawan sa atensyon ng sariling pamilya. Umiyak si Angela at hindi sumagot. Hindi ko na hinintay ang sagot niya.

Umalis ako ng bahay na may dalang bag na may lamang mga papel at litrato. Hindi ako umalis dahil sumuko ako. Umalis ako dahil kailangan kong magpahinga at mag-isip nang malinaw. Nagpasya ako ng isang maliit pero mahalagang bagay. Hindi na ako babalik sa storage room. Hindi na ako matutulog sa lugar na para sa mga lumang gamit. Kung babalik ako sa bahay na iyon, sa sarili kong kwarto ako matutulog. At kung hindi nila iyon maibigay, hindi ako babalik para lang maging bisita sa sarili kong tahanan.

Sa taxi, tiningnan ko ang litrato ulit. Hindi na ako umiyak nang malakas. Tahimik lang akong huminga. Naalala ko ang anak ko. Naalala ko ang pangako ni Miguel tungkol sa passenger seat. Naalala ko ang araw na naglakad ako nang sampu-sampung kilometro dahil walang upuan para sa akin, habang ang upuan ay para sa mga alaga ni Angela. Lahat ng iyon, hindi ko na palalampasin. Hindi ko na sasabihin sa sarili ko na maliit na bagay lang iyan.

Pagdating ko sa apartelle, inayos ko ang mga papel ko sa mesa. Tinitigan ko sila isa-isa. Marriage certificate. Titulo. Medical records. Lahat ng ito ay patunay na totoo ako, na may karapatan ako, na hindi ako imahinasyon lang. Hindi ako gagawa ng anumang desisyon ngayong gabi. Pero bukas, babalik ako. At sa pagkakataong ito, hindi ako babalik para humingi ng pagmamahal. Babalik ako para ipaglaban ang kung ano ang tama at kung ano ang akin.

Salamat sa pagbabasa hanggang dito 🙏 Nasa comments section na ng page ang susunod na bahagi. I-click ang “View all comments” para mabasa ang Bahagi 4 👇📖

Bahagi 4
Hinarap ko silang lahat sa mismong bahay na inagaw nila, at sa wakas ay nabawi ko ang dignidad, ang bahay, at ang kinabukasan ko.

Bumalik ako sa bahay sa Quezon City nang maaga, dala ang bag ko na may lamang marriage certificate, kopya ng titulo, at medical records. Hindi ako nag-ayos nang sobra. Nagsuot lang ako ng simpleng damit, pero maayos ang buhok ko at diretso ang tindig ko. Kahit masakit pa rin ang tahi ko, hindi ako naglakad na parang talunan. Naglakad ako na parang may-ari ng bahay na ito, dahil iyon naman talaga ako.

Pagpasok ko, nandoon silang lahat sa sala. Si Mama, nakaupo sa sofa. Si Papa, nakatayo sa tabi ng bintana. Si Grace, nasa gilid at halatang hindi mapakali. Si Angela, nasa wedding room ko pa rin, karga ang baby. At si Miguel, nakaupo sa gitna, hawak ang brown envelope na alam kong may lamang divorce papers. Tiningnan nila ako na parang hindi nila inaasahan na babalik ako nang ganito kaaga at ganito katatag.

Hindi ako umupo sa sahig. Hindi ako tumayo sa sulok. Umupo ako sa mismong upuan sa sala na para sa akin. Tiningnan ko si Miguel at sinabi ko na kung may pag-uusapan kami, ngayon na at dito na, nang harap-harapan. Ayaw ko na ng bulungan sa kusina. Ayaw ko na ng usapan sa likod ko habang ako ay nasa ospital o nasa apartelle. Kung may desisyon silang ginawa tungkol sa akin, gusto kong marinig ito nang diretso.

Binuksan ni Miguel ang envelope at inilabas ang mga papel. Sinabi niya na ito na raw ang divorce papers at kailangan ko raw pirmahan para matapos na. Sinabi niya na bibigyan niya ako ng ₱50,000 at maaari ko raw kunin ang mga damit ko sa storage room. Sinabi niya na si Angela na raw ang titira sa bahay dahil mas kailangan niya ng malaking kwarto para sa baby. Sinabi niya iyon na parang awa na niya sa akin ang ₱50,000. Tiningnan ko ang papel at hindi ko ito hinawakan.

Sinabi ko sa kanya na hindi ako pipirma. Sinabi ko na basahin niya muna ang pangalan sa titulo. Kinuha ko ang kopya ng titulo mula sa bag ko at inilagay ko sa mesa. Nandoon ang pangalan naming dalawa. Hindi pangalan ni Angela. Hindi pangalan lang niya. Pangalan naming mag-asawa. Ang bahay na ito ay nagkakahalaga ng ₱2.5 million, pinag-ipunan naming dalawa, at hindi ito puwedeng ibigay sa iba na parang regalo. Kung gusto niya ng diborsyo, pag-uusapan natin ito nang patas, hindi sa pamamagitan ng pananakot at ₱50,000.

Namula ang mukha ni Miguel. Sinabi niya na ako raw ang nagbago at hindi na ako ang Liza na minahal niya. Sumagot ako na tama siya, nagbago ako. Nagbago ako noong iniwan niya ako sa ospital habang nag-aagaw-buhay ako. Nagbago ako noong pinili niyang alagaan si Angela kaysa samahan ako sa operasyon. Nagbago ako noong pinalitan niya ang password ng bahay namin ng kaarawan ni Angela. Hindi ako nagbago dahil gusto ko. Nagbago ako dahil kinailangan kong mabuhay.

Tumingin ako kay Mama. Sinabi ko sa kanya na naalala ko pa ang lahat. Naalala ko ang kaarawan ko na pinalipat dahil kay Angela. Naalala ko ang party kung saan pinagbawalan akong magsuot ng puti dahil gusto iyon ni Angela. Naalala ko ang hapag-kainan na laging ayon sa gusto ni Angela, kahit may allergy ako sa seafood at walang nakakaalala. Sinabi ko na hindi ako nagsasalita noon dahil akala ko magiging maayos din ang lahat kung magtitiis ako. Pero ang pagtitiis ko ay naging dahilan para isipin nilang ayos lang na kalimutan ako.

Umiyak si Mama. Sinabi niya na hindi niya raw sinasadya. Sinabi niya na nahihirapan din daw siya na mamili. Sinabi ko sa kanya na hindi niya kailangang mamili kung mahal niya kaming dalawa nang patas. Pero pinili niya si Angela sa ospital, pinili niya si Angela sa kotse, pinili niya si Angela sa kwarto. Hindi iyon aksidente. Paulit-ulit iyon. At ang paulit-ulit na pagpipili ay desisyon na.

Lumingon ako kay Papa. Sinabi niya na ako raw ang tunay nilang anak pero si Angela raw ang nakasama nila nang matagal. Sinabi ko na naiintindihan ko ang tagal, pero ang tagal ay hindi lisensya para saktan ako. Sinabi ko na noong bumalik ako sa pamilya, umasa akong sa wakas ay may magmamahal sa akin. Pero ang nakuha ko ay mga upuan na para sa mga alaga ni Angela noong araw na sinundo nila ako. Naglakad ako nang sampu-sampung kilometro noon. At nitong nakaraan, muli akong naiwan sa ospital nang walang upuan sa kotse. Hindi ko na kaya pang ulitin iyon.

Lumabas si Angela mula sa kwarto, karga ang baby. Sinabi niya na hindi niya raw alam na ganito kalala ang lahat. Sinabi niya na akala niya ay pansamantala lang ang paglipat niya sa kwarto ko. Tiningnan ko siya at sinabi ko na hindi pansamantala ang pagpalit ng password. Hindi pansamantala ang pag-alis ng lahat ng damit ko sa closet. Hindi pansamantala ang pagplano na paalisin ako kapalit ng ₱50,000. Kung talagang hindi niya alam, bakit hindi siya tumutol kahit isang beses noong nakita niyang ako ang natutulog sa storage room.

Natahimik si Angela. Tumingin siya kay Miguel at kay Mama na parang humihingi ng tulong. Pero walang sumagot para sa kanya ngayon. Sinabi ko sa kanya na hindi ako galit sa baby niya. Inosente ang bata at sana ay lumaki siya nang may pagmamahal na hindi kailangang mang-agaw. Pero sinabi ko rin na hindi na siya puwedeng tumira sa wedding room ko. Hindi na siya puwedeng gumamit ng bahay ko na parang sa kanya ito. Kung gusto niya ng malaking bahay para sa baby niya, kailangan niyang humanap ng sarili niya, hindi ang kunin ang akin.

Sumingit si Grace. Sinabi niya na nagsisisi na siya at gusto niyang humingi ng tawad. Sinabi niya na bilang doktor, dapat ay inuna niya ang pasyenteng nasa panganib, at iyon ay ako. Sinabi niya na bilang kaibigan, dapat ay hindi niya ako iniwan. Tiningnan ko siya at sinabi ko na tinatanggap ko ang sorry niya, pero hindi ibig sabihin ay babalik agad ang tiwala ko. Ang tiwala ay binubuo ulit sa gawa, hindi sa salita. At ang unang gawa na gusto kong makita ay ang pagtigil niya sa pagtatakip sa mga maling desisyon ng pamilya.

Doon, sa harap nilang lahat, inamin ni Miguel ang totoo. Sinabi niya na siya ang nagpalit ng password. Sinabi niya na siya ang nag-utos na ilipat ang mga gamit ni Angela sa kwarto namin habang nasa ospital ako. Sinabi niya na akala niya ay hindi ako magtataka at tatanggapin ko lang tulad ng dati. Sinabi niya na gusto niyang maging madali ang lahat para kay Angela at sa baby nila. Pagkasabi niya noon, parang bumagsak ang lahat ng maskara niya. Hindi na siya ang lalaking nangako sa akin ng passenger seat. Siya na ang lalaking pumili ng iba habang ako ay nag-aagaw-buhay.

Tiningnan ko siya at inilabas ko ang lumang litrato mula sa wallet ko. Inilagay ko ito sa mesa, sa tabi ng titulo at ng divorce papers. Sinabi ko na ito ang huling litrato naming dalawa. Sinabi ko na dito, nangako siya na ang passenger seat ay para lang sa akin. Sinabi ko na ang pangakong iyon ang pinanghawakan ko noong naglakad ako nang sampu-sampung kilometro. Pero sa ospital, sa kotse, sa bahay, paulit-ulit niyang binawi ang pangakong iyon. Sinabi ko na hindi na ako naniniwala sa pangako niya. Naniniwala na ako sa gawa niya.

Umiyak si Miguel at sinubukan akong lapitan. Sinabi niya na nagsisisi siya at gusto niyang ayusin ang lahat. Sinabi niya na mahal niya pa rin daw ako. Umiling ako. Sinabi ko na kung mahal niya ako, hindi niya ako iiwan sa operating table. Kung mahal niya ako, hindi niya ako papipirmahin ng diborsyo habang may tahi pa ako sa tiyan at kakaalis lang ng anak namin. Ang pagmamahal ay hindi nasusukat sa salita kapag nasa ospital ka at nag-iisa. Nasusukat ito sa kung sino ang dumating noong kailangan mo siya.

Sinabi ko sa kanilang lahat ang desisyon ko. Hindi ako pipirma ng diborsyo na ginawa para paboran si Angela. Kung maghihiwalay kami ni Miguel, ito ay sa tamang proseso, patas, at may respeto sa akin at sa anak na nawala. Hindi ako aalis sa bahay na ito na parang pinalayas. Ito ay conjugal property namin, at ako ang may karapatan na manatili dito. Si Miguel ang aalis. Si Angela ay lilipat din. Si Mama at si Papa ay kailangang humingi ng tawad hindi lang sa salita, kundi sa paggalang sa akin mula ngayon.

Tumutol si Mama. Sinabi niya na saan daw titira si Angela at ang baby. Sinabi ko na hindi ko responsibilidad na bigyan sila ng bahay habang ako ang nawalan ng anak at muntik mamatay. Maaari silang umupa, maaari silang tumira sa bahay nina Mama at Papa, maaari silang maghanap ng sariling paraan tulad ng ginawa ko noong nag-isa ako. Hindi ako masama dahil sinabi ko ito. Natuto lang akong protektahan ang sarili ko. Hindi ko na ibibigay ang kwarto ko, ang bahay ko, at ang dignidad ko para lang maging komportable sila.

Sa wakas, tumahimik ang lahat. Si Papa ang unang nagsalita. Sinabi niya na tama ako. Sinabi niya na mali sila at matagal na nila akong hindi pinakinggan. Humingi siya ng tawad, hindi tulad ng pilit na sorry, kundi tulad ng isang ama na sa wakas ay nakita ang anak niya. Sinabi niya na kung gusto kong manatili sa bahay, mananatili ako. At kung gusto kong si Miguel ang umalis, aalis siya. Doon ko naramdaman na sa unang pagkakataon, may nakinig sa akin nang buo.

Si Mama ay lumapit at niyakap ako nang mahigpit. Hindi ako agad yumakap pabalik. Nanatili akong nakatayo at hinayaan kong maramdaman niya ang bigat ng mga taon na hindi ako pinili. Pagkatapos ng ilang segundo, dahan-dahan akong huminga at niyakap ko rin siya, hindi dahil nakalimutan ko na, kundi dahil gusto kong maniwala na puwede pa kaming magsimula ulit, pero sa ibang paraan, sa paraang may respeto. Sinabi ko sa kanya na mahal ko pa rin siya bilang ina, pero hindi na ako ang anak na tatanggap na lang ng lahat.

Si Miguel ay kinuha ang mga gamit niya mula sa kwarto. Hindi ako nanood nang may galit. Nanood ako nang may lungkot pero may kapayapaan. Habang nag-iimpake siya, sinabi ko sa kanya na hindi ko siya pipigilan kung gusto niya talagang makasama si Angela. Pero hindi niya makukuha ang bahay ko at hindi niya ako mapapaalis sa pamamagitan ng ₱50,000. Kung gusto niya ng diborsyo, pag-uusapan natin ito nang patas, sa tamang panahon, kapag magaling na ako at malinaw na ang lahat. Hindi ngayon, habang sugatan pa ako.

Lumipat si Angela sa bahay nina Mama at Papa kinabukasan. Hindi ito madali para sa kanya, pero iyon ang tama. Bago siya umalis, tiningnan niya ako at sinabi niya na nagsisisi siya sa mga nangyari. Sinabi ko sa kanya na sana ay totoo iyon, at sana ay alagaan niya ang baby niya nang hindi na kailangang manakit ng iba. Hindi kami naging magkaibigan agad, pero hindi na kami nag-aaway. Sapat na iyon sa ngayon.

Si Grace ay bumisita sa akin makalipas ang ilang araw. Hindi siya nagdala ng medical records. Nagdala siya ng sopas at tahimik na umupo sa tabi ko. Sinabi niya na nami-miss niya ako bilang kaibigan. Sinabi ko na nami-miss ko rin siya, ang dating Grace na laging nandiyan para sa akin. Sinabi ko na kung gusto niyang ayusin ang pagkakaibigan namin, magsimula tayo sa katapatan. Hindi sa pagtatakip, hindi sa pagkampi sa mali, kundi sa pag-amin at sa pagtayo sa tama.

Inayos ko ang wedding room ko ulit. Tinanggal ko ang mga gamit ni Angela at ibinalik ko ang mga gamit ko. Nilinis ko ang storage room at ginawa ko itong maliit na sulok para sa alaala ng anak ko. Naglagay ako ng maliit na kandila, ng litrato ng ultrasound, at ng lumang litrato ko at ni Miguel na hindi ko na tinitingnan nang may sakit, kundi bilang paalala na minsan akong nagmahal at minsan akong nasaktan, pero nakaligtas ako. Doon ako umiiyak kapag nami-miss ko ang baby ko, at doon din ako nagdarasal para sa kapayapaan niya.

Unti-unti, bumalik ang lakas ko. Naglakad ako sa paligid ng Quezon City tuwing umaga, humihinga nang malalim. Kumain ako ng maayos, natulog nang maayos, at natutong alagaan ang sarili ko na hindi naghihintay ng permiso mula sa iba. Nagsimula akong magtrabaho ulit, dahan-dahan, at nakilala ko ang ibang mga nanay na dumaan din sa pagkawala. Sa pakikinig sa kanila, naintindihan ko na hindi ako nag-iisa. Marami kaming nagmahal, nawalan, at muling bumangon.

Isang hapon, binuksan ko ang bintana ng kwarto ko at pumasok ang sikat ng araw. Tiningnan ko ang bahay na sa wakas ay tahimik na. Walang sigawan, walang iyakan ni Angela, walang malamig na tingin. May sarili akong kama, may sarili akong kwarto, may sarili akong pangalan sa titulo. At sa unang pagkakataon sa loob ng mahabang panahon, hindi ako natakot na maiwan. Dahil sa wakas, sa sarili kong bahay, sa sarili kong pangalan, natutunan kong muling huminga nang malaya at maniwala na may bukas pang naghihintay sa akin.

Salamat sa pagsama sa amin at pagbabasa ng kuwento hanggang dulo 🙏 Iwan sa comments ang iyong opinyon, reaksiyon o suhestiyon. Malaking tulong iyon para mapaganda pa namin ang mga susunod na kuwento. Huwag kalimutang i-follow ang page para hindi mo mapalampas ang mga bagong kuwento araw-araw 📖✨