TUMANGGI ANG KASINTAHAN KONG DOKTOR NA TULUNGAN ANG PAMANGKIN KONG NANGANGANIB ANG BUHAY DAHIL SA “PATAKARAN” NG OSPITAL—PERO NANG ANAK NG DATING KASINTAHAN NIYA ANG HUMINGI NG TULONG, BIGLANG NAGBAGO ANG LAHAT NG KANYANG PANUNTUNAN!

TUMANGGI ANG KASINTAHAN KONG DOKTOR NA TULUNGAN ANG PAMANGKIN KONG NANGANGANIB ANG BUHAY DAHIL SA “PATAKARAN” NG OSPITAL—PERO NANG ANAK NG DATING KASINTAHAN NIYA ANG HUMINGI NG TULONG, BIGLANG NAGBAGO ANG LAHAT NG KANYANG PANUNTUNAN!

“Hindi puwedeng unahin ang pamangkin mo dahil lang kamag-anak mo siya. May sinusunod tayong proseso rito.”

Iyon ang malamig na sagot ng lalaking dalawang taon kong minahal.

 

Ang mas masakit? Kinabukasan, nakita ko siyang personal na nag-utos na ipagpaliban ang operasyon ng tatlong bata para lamang mauna ang anak ng babaeng minsan niyang minahal.

 

At sa sandaling iyon, tuluyan nang namatay ang pagmamahal ko sa kanya.

 

Si Dr. Adrian Reyes ay isa sa mga kilalang pediatric neurosurgeon sa isang malaking ospital sa Maynila. Walong taon ang tanda niya sa akin. Sa loob ng dalawang taon naming relasyon, palagi niyang ipinagmamalaki na patas siya sa lahat at hindi kailanman nagpapadala sa personal na emosyon.

 

Kaya nang malaman kong kailangang operahan ang pamangkin kong si Lia, ang una kong naisip ay humingi ng tulong sa kanya.

 

May malubhang kondisyon sa utak si Lia. Hindi sapat ang kagamitan sa pampublikong ospital sa aming bayan sa Batangas para maisagawa ang kinakailangang operasyon.

 

Wala nang ibang mapuntahan ang ate kong si Elena.

 

Dinala ko siya sa bahay namin upang personal na makausap si Adrian.

 

“Adrian, nakikiusap ako. Kahit matulungan mo lang kaming makakuha ng maagang konsultasyon at maipasok si Lia sa tamang espesyalista. Hindi namin hinihinging agawin ang puwesto ng ibang pasyente.”

Tahimik na nakinig si Adrian bago bahagyang kumunot ang noo.

 

“Mara, alam mo naman ang sistema sa ospital. Hindi puwedeng basta magpasok ng pasyente dahil kakilala ko ang kamag-anak.”

 

“Pero seryoso ang kondisyon niya.”

 

“Maraming batang mas malala ang kalagayan. Kung pagbibigyan kita, paano naman ang iba?”

 

Napayuko ang ate ko habang mahigpit na yakap ang anak.

 

Hindi ako nakipagtalo.

 

Akala ko, kahit papaano, maiintindihan niya ang sitwasyon namin.

 

Pero kinabukasan, may nakita akong hindi ko kailanman malilimutan.

 

Pumunta ako sa ospital upang makipag-usap sa kanya nang maayos. Pagdating ko sa tapat ng opisina niya, nakita ko siyang karga ang isang batang babae.

Sa tabi nila ay nakatayo si Bianca, ang dati niyang kasintahan.

 

“Don’t worry, sweetheart. Ako na ang bahala sa iyo,” malambing niyang sabi sa bata.

 

Pagkatapos, tinawag niya ang nars.

 

“Bigyan ninyo siya ng pinakamagandang kuwarto. Siguraduhin ding maagang maisasagawa ang operasyon bukas.”

 

“Doktor, puno na po ang schedule. May tatlong bata pa pong nakapila.”

 

“Ilipat ninyo muna sila. Ako ang bahala.”

 

Napatigil ako.

 

Ang batang iyon ay anak ni Bianca.

 

Hindi ko alam kung ano ang mas masakit: ang makita siyang napakalambing sa ibang babae, o ang malaman na ang mga patakarang ipinangalandakan niya sa akin ay biglang hindi na mahalaga.

Hindi niya ako napansin.

Tahimik akong umalis.

Nang gabing iyon, habang nag-aayos ako ng maleta, umuwi si Adrian.

“Galit ka pa rin ba dahil hindi ko natulungan ang ate mo?”

Hindi ako sumagot.

“Hindi naman ganoon kalala ang kalagayan ng bata. Huwag mong gawing personal ang lahat.”

Kinuha ko ang mga damit ko at inilagay sa maleta.

Napabuntong-hininga siya.

“Mara, dalawang taon na tayo. Hindi mo pa rin ba naiintindihan ang trabaho ko?”

Nang makita niyang hindi ako umiimik, niyakap niya ako.

“Matulog ka na. Pagod ako. Bukas may mahalagang operasyon ako.”

Alam kong iyon ang operasyon ng anak ni Bianca.

Nang hubarin niya ang kaniyang amerikana at iabot iyon sa akin, lalo akong napuno ng hinanakit.

“Pakilinis ito. Kailangan ko bukas.”

Itinapon ko iyon pabalik sa kanya.

“Kung kailangan mo, ikaw ang maglaba.”

Nagdilim ang mukha niya.

“Huwag kang mag-inarte, Mara. Huwag mo akong piliting mawalan ng pasensiya.”

Bago pa ako makasagot, tumawag ang ate ko.

“Mara! Tulungan mo kami! Napakataas ng lagnat ni Lia. Parang hindi na siya magising nang maayos!”

Biglang nanlamig ang buong katawan ko.

“Nasaan kayo?”

“Nasa hotel pa rin. Hindi na namin alam ang gagawin.”

Agad akong humingi ng tulong kay Adrian.

Pero ang sagot niya ay mas masakit kaysa sa una niyang pagtanggi.

“Tumawag kayo ng ambulansiya. Hindi ako pupunta. Kailangan kong magpahinga para sa operasyon bukas.”

“Adrian, bata ang pinag-uusapan natin!”

“At marami pang batang umaasa sa akin. Huwag mong ipilit ang gusto mo.”

Pagkatapos ay pumasok siya sa kuwarto.

Hindi na ako umiyak.

Tumawag ako ng ambulansiya at nagmamadaling pumunta sa hotel.

Pagdating ko, halos hindi na tumutugon si Lia.

Agad namin siyang isinugod sa pinakamalapit na ospital.

Pagdating sa emergency room, sinalubong kami ng mga nars at mabilis siyang isinailalim sa pagsusuri.

Makalipas ang ilang minuto, lumabas ang doktor.

“Nasaan ang mga magulang ng bata?”

“Ako po ang nanay niya,” umiiyak na sagot ng ate ko.

Tumingin ang doktor sa amin. Seryoso ang kaniyang mukha.

“May kailangan akong sabihin sa inyo. Kailangang mailipat agad ang bata sa ospital na may kakayahang magsagawa ng operasyon.”

“May kilala po kaming doktor sa Maynila,” sagot ko. “Si Dr. Adrian Reyes.”

Sandaling natahimik ang doktor.

Pagkatapos ay tumingin siya sa hawak niyang medical record.

“Dr. Adrian Reyes?”

Tumango ako.

Dahan-dahan niyang inilapag ang papel.

“Kung ganoon, kailangan ninyong malaman ang isang bagay bago tayo tumawag sa ospital niya.”

Nang marinig ko ang sumunod niyang sinabi, halos hindi ako makahinga.

“Ang pangalan ng pamangkin ninyo ay nasa referral list na namin kahapon. Pero may nangyaring pagbabago sa iskedyul ng operasyon sa ospital na iyon…”

PART 2 – BUONG KUWENTO PARA SA WEBSITE

“Ang batang ito ang isa sa mga pasyenteng naalis sa unang iskedyul ng operasyon,” patuloy ng doktor.

Nanlambot ang mga tuhod ko.

“Ano pong ibig ninyong sabihin?”

Tumingin siya sa ate kong halos hindi na makahinga sa pag-iyak.

“May nakatakda sanang konsultasyon at posibleng operasyon para sa pamangkin ninyo sa ospital na pinagtatrabahuhan ni Dr. Reyes. Pero kahapon, binago ang prayoridad ng mga pasyente. Nauna ang isang batang may ibang referral.”

“Hindi po ba puwedeng ibalik ang pangalan niya?” tanong ko.

Advertisement

“Hindi ko alam ang buong dahilan ng pagbabago. Pero sa ngayon, ang mahalaga ay mailigtas muna natin ang bata.”

Agad nilang ipinagpatuloy ang paggamot kay Lia.

Samantala, tinawagan ko ang ospital sa Maynila at humingi ng agarang tulong para sa paglilipat.

Matapos ang ilang tawag, may sumagot na nars mula sa departamento ni Adrian.

“Pasensya na po, wala na kaming bakanteng operating schedule bukas.”

“Pero emergency po ang pamangkin ko!”

“Mayroon na po kaming nakatakdang operasyon.”

“Alam kong may isang batang inuna ninyo. Anak siya ni Bianca, hindi ba?”

Advertisement

Biglang natahimik ang kabilang linya.

“Ma’am, hindi po ako puwedeng magbigay ng detalye tungkol sa ibang pasyente.”

Naputol ang tawag.

Hindi na ako nag-aksaya ng oras sa pakikipagtalo.

Sa tulong ng doktor sa emergency room, nakahanap kami ng ibang espesyalistang maaaring tumanggap kay Lia. Nagsagawa rin sila ng mga kinakailangang pagsusuri habang inaayos ang paglilipat.

Nang makarating kami sa ospital sa Maynila, sinalubong kami ng isang doktor na nagngangalang Dr. Gabriel Santos.

Matapos niyang suriin ang mga resulta, seryoso siyang humarap sa amin.

Advertisement

“Kailangan nating operahan ang bata sa lalong madaling panahon. Hindi ko kayo bibigyan ng maling pag-asa, pero gagawin natin ang lahat ng makakaya.”

Hinawakan ng ate ko ang kamay niya.

“Doktor, iligtas ninyo po ang anak ko. Kahit ano ang mangyari sa akin, huwag lang siya.”

Hindi ko napigilang umiyak.

Sa unang pagkakataon, naramdaman kong may isang taong nakikinig sa amin nang hindi kami hinuhusgahan.

Nang gabing iyon, nanatili ako sa labas ng silid kung saan ginagamot si Lia.

Hindi ako umuwi.

Advertisement

Hindi ko rin tinawagan si Adrian.

Bandang alas-diyes, sunod-sunod na nag-vibrate ang cellphone ko.

Siya iyon.

“Nasaan ka?”

Hindi ako sumagot.

Maya-maya, may panibagong mensahe.

“Bakit hindi ka sumasagot? Nasa bahay ka ba ng ate mo?”

Sinundan iyon ng isa pang tawag.

Sa huli, sinagot ko.

“Anong kailangan mo?”

“Mara, bakit hindi mo ako sinabihan na dinala ninyo sa ibang ospital ang pamangkin mo?”

Napatawa ako nang mapait.

“Dahil noong kailangan namin ang tulong mo, malinaw mong sinabi na hindi mo kami tutulungan.”

“Hindi mo kailangang maging ganyan. May mga bagay akong kailangang unahin.”

“Talaga? Kagaya ng anak ni Bianca?”

Natahimik siya.

“Paano mo nalaman?”

“Personal kong nakita kung paano mo binago ang iskedyul ng operasyon ng tatlong bata para mauna siya.”

“Mara, hindi mo naiintindihan ang sitwasyon.”

“Kung gayon, ipaliwanag mo.”

Huminga siya nang malalim.

“Si Bianca ay dumaan sa maraming paghihirap. Nang humingi siya ng tulong, hindi ko kayang tanggihan.”

Napapikit ako.

“Pero kaya mong tanggihan ang batang may sakit na pamangkin ng babaeng dalawang taon mong kasintahan?”

“Mara, huwag mong gawing kompetisyon ang dalawang bata.”

“Hindi ako ang gumawa niyan. Ikaw.”

Ibinaba ko ang tawag.

Hindi ko na kailangang marinig pa ang mga paliwanag niya.

Kinabukasan, habang naghihintay kami sa labas ng operating room, dumating si Adrian.

Nakita niya ako agad.

“Mara!”

Tumayo ako.

“Anong ginagawa mo rito?”

“Bakit hindi mo sinabi sa akin na dito ninyo dinala ang bata? Maaari ko siyang operahan.”

Napatingin ako sa kanya.

“Hindi na kailangan.”

“Anong ibig mong sabihin?”

“May doktor na siyang tumanggap sa kanya. Hindi tulad mo, hindi niya kami pinaghintay habang nanganganib ang buhay ng bata.”

Nagdilim ang mukha ni Adrian.

“Pediatric neurosurgeon ako. Mas kilala ko ang kondisyon niya kaysa sa ibang doktor dito.”

“Pero hindi ka namin pinili.”

Bago pa siya makasagot, lumabas si Dr. Gabriel mula sa silid ng mga doktor.

“Dr. Reyes?”

Nagkatinginan sila.

“May problema ba?” tanong ni Adrian.

“Wala. Nandito ako para tiyaking maayos ang koordinasyon ng mga doktor para sa pasyente.”

“Puwede akong tumulong sa operasyon.”

“Salamat, pero mayroon nang nakatalagang surgical team.”

Halatang hindi nagustuhan ni Adrian ang sagot.

Lumapit siya sa akin.

“Mara, puwede ba tayong mag-usap nang pribado?”

“Wala na tayong kailangang pag-usapan.”

“Mahal kita.”

Napatingin ako sa kanya.

Dalawang taon kong hinintay na marinig ang mga salitang iyon nang hindi ko kailangang magmakaawa para sa pansin niya.

Pero ngayon, wala na itong halaga.

“Kung mahal mo ako, bakit kailangan kong magmakaawa para lang pakinggan mo ako?”

Hindi siya nakasagot.

Maya-maya, muling bumukas ang pinto ng operating room.

Lumabas ang isang nars.

“Pamilya ni Lia?”

Agad kaming tumayo ng ate ko.

“Maayos na po ang unang bahagi ng operasyon. Kailangan pa siyang bantayan, pero matagumpay ang ginawa ng mga doktor.”

Napahagulgol ang ate ko.

Niyakap niya ako nang mahigpit.

Sa wakas, nakahinga rin ako.

Wala akong pakialam kung sino ang tumulong.

Wala akong pakialam kung hindi ako ang dahilan kung bakit nailigtas si Lia.

Ang mahalaga, may pagkakataon pa siyang mabuhay.

At iyon lang ang kailangan namin.

Makalipas ang ilang oras, habang nagpapahinga kami sa waiting area, muling lumapit si Adrian.

Hindi na siya galit.

Sa pagkakataong ito, halatang kinakabahan siya.

“Mara, kailangan nating mag-usap.”

“Sinabi ko nang wala na.”

“Pakinggan mo muna ako. Tungkol ito kay Bianca.”

Hindi ako gumalaw.

“Hindi ko naman talaga intensiyong saktan ka. Nang tumawag siya, sinabi niyang halos wala na siyang ibang malalapitan. Ang anak niya ang pinakamahalagang tao sa buhay niya.”

“Paano naman si Lia?”

“Akala ko kaya pa niyang maghintay.”

“Hindi mo naman siya sinuri. Hindi mo alam kung gaano kalala ang kondisyon niya.”

Napayuko siya.

Pagkatapos ay inilabas niya ang cellphone niya.

“May gusto akong ipakita sa iyo.”

Ipinakita niya ang ilang mensahe mula kay Bianca.

Sa isa sa mga ito, nakasulat:

Adrian, natatakot ako. Ikaw lang ang taong pinagkakatiwalaan kong makakatulong sa anak ko. Sana huwag mo kaming pabayaan.

May isa pang mensahe:

Kung kailangan mong baguhin ang schedule, gawin mo na. Wala akong ibang mapuntahan.

Tumingin ako sa kanya.

“Hindi mo kailangang ipakita sa akin ang mga mensahe niya. Nakita ko naman kung paano mo siya pinili.”

“Hindi ko siya pinili. Gusto ko lang tumulong.”

“Pero nang ako ang humingi ng tulong, hindi mo man lang sinubukang humanap ng paraan.”

“Dahil may mga patakaran akong sinusunod!”

“Kung gayon, bakit mo nilabag ang mga iyon para sa kanya?”

Muli siyang natahimik.

Sa pagkakataong iyon, hindi na ako naghintay ng sagot.

“Adrian, hindi ko hinihinging maging espesyal ang pamangkin ko. Ang hinihingi ko lang ay tratuhin mo kami nang may parehong malasakit na ibinigay mo sa ibang tao.”

“Hindi ko alam na ganito ang magiging resulta.”

“Hindi mo kailangang malaman ang magiging resulta para malaman kung tama o mali ang ginagawa mo.”

Napahawak siya sa noo.

“Mara, puwede pa nating ayusin ito.”

Umiling ako.

“Hindi na.”

Hindi pa doon natapos ang lahat.

Makalipas ang dalawang araw, nakatanggap si Adrian ng tawag mula sa ospital.

May naganap na pagsusuri sa mga binagong iskedyul ng operasyon matapos maghain ng reklamo ang pamilya ng isa sa mga batang naantala ang operasyon.

Lumabas sa pagsusuri na hindi lamang basta nagkaroon ng pagbabago sa iskedyul.

May mga pasyenteng nauna sa pila dahil sa personal na pakiusap, kahit may mga batang mas nangangailangan ng agarang atensiyong medikal.

Kasama sa mga dokumentong sinuri ang pagbabago sa schedule ng operasyon ng anak ni Bianca.

Hindi ko alam ang lahat ng naging detalye ng imbestigasyon, pero malinaw ang isang bagay: hindi sapat na magaling kang doktor kung hindi mo kayang maging patas sa mga pasyenteng ipinagkatiwala sa iyo.

Tinawagan ako ni Adrian nang gabing iyon.

“Mara, nasuspinde muna ang ilang tungkulin ko habang iniimbestigahan ang nangyari.”

Tahimik akong nakinig.

“Hindi ko inakalang aabot ito sa ganito.”

“May mga desisyong kailangang panagutan, Adrian.”

“Alam ko. Pero sana huwag mong isipin na wala akong pakialam sa iyo.”

“Hindi ko na kailangang isipin iyon. Ipinakita mo na sa akin.”

Matapos ang tawag, binura ko ang pangalan niya sa mga emergency contact ko.

Hindi dahil gusto kong maghiganti.

Kundi dahil ayaw ko nang umasa sa isang taong paulit-ulit akong pinabayaan.

Makalipas ang ilang linggo, unti-unting gumaling si Lia.

Hindi naging madali ang kaniyang paggaling. Kailangan pa niya ng regular na pagsusuri, gamot at mahabang panahon ng pag-aalaga.

Pero unti-unti nang bumalik ang sigla niya.

Isang umaga, habang nakaupo ako sa tabi ng kaniyang kama, bigla siyang ngumiti.

“Tita Mara, uuwi na ba tayo?”

Napaluha ako habang hinahaplos ang buhok niya.

“Oo, anak. Uuwi na tayo kapag sinabi ng doktor na handa ka na.”

“Puwede na ba akong maglaro ulit?”

“Puwede. Pero dahan-dahan lang muna.”

Niyakap niya ako.

Sa maliit na sandaling iyon, pakiramdam ko ay nabawi ko ang lahat ng gabing ginugol ko sa pag-aalala.

Samantala, tuluyan nang natapos ang relasyon namin ni Adrian.

Ilang beses siyang nagpadala ng mensahe at humingi ng pagkakataong magpaliwanag.

Minsan, personal pa siyang nagpunta sa bahay namin.

May dala siyang bulaklak.

“Mara, alam kong nagkamali ako. Hindi ko hinihinging kalimutan mo agad ang lahat. Gusto ko lang magkaroon ng pagkakataong bumawi.”

Tiningnan ko ang mga bulaklak sa kamay niya.

Dati, sapat na ang isang palumpon para mapasaya ako.

Ngayon, wala na akong maramdaman.

“Adrian, hindi lahat ng pagkakamali ay kayang ayusin ng paghingi ng tawad.”

“Pero mahal kita.”

“Siguro mahal mo ako sa paraang alam mo. Pero hindi iyon ang pagmamahal na kailangan ko.”

“Paano naman ang dalawang taon natin?”

“Hindi ko itinatanggi ang dalawang taon na iyon. Pero hindi ko rin hahayaang maging dahilan iyon para manatili ako sa isang relasyong hindi na ako masaya.”

Tahimik siyang tumayo.

Bago siya umalis, muli siyang lumingon.

“Kung sakaling kailanganin mo ako, nandito lang ako.”

Ngumiti ako nang bahagya.

“Salamat. Pero natutunan ko nang hindi kailangang umasa sa maling tao para makahanap ng tamang tulong.”

Isinara ko ang pinto.

At sa unang pagkakataon matapos ang dalawang taon, hindi na ako umiyak dahil sa kanya.

Lumipas ang anim na buwan.

Nakabalik na sa normal na pamumuhay si Lia. Regular pa rin ang checkup niya, ngunit masigla na siyang naglalaro at nakakapasok sa paaralan.

Nagpasya rin akong lumipat ng trabaho upang mas mapalapit sa ate ko at matulungan siya sa pag-aalaga kay Lia.

Minsan, tinanong ako ng ate ko habang magkasama kaming naghahanda ng hapunan.

“Mara, hindi mo ba pinagsisisihan na iniwan mo si Adrian?”

Sandali akong natahimik.

Pagkatapos ay ngumiti ako.

“Hindi, Ate. Siguro kung hindi nangyari iyon, baka hanggang ngayon iniisip ko pa ring normal lang na kailangan kong magmakaawa para mahalin.”

Hinawakan niya ang kamay ko.

“Salamat sa lahat ng ginawa mo para kay Lia.”

Tumingin ako sa pamangkin kong masayang nagkukulay sa sala.

“Wala kang kailangang ipagpasalamat. Pamilya tayo.”

Doon ko naunawaan na hindi nasusukat ang pagmamahal sa matatamis na salita, mamahaling regalo o mahigpit na yakap.

Nasusukat ito sa mga panahong kailangan mo ng isang tao.

Dahil ang tunay na nagmamahal ay hindi kailangang gumawa ng mga pambihirang bagay araw-araw. Minsan, sapat nang hindi ka niya pababayaan kapag pinakamadilim ang pinagdaraanan mo.

At tungkol kay Adrian?

Hindi ko na siya kinamuhian.

Tinanggap ko na lamang na may mga taong darating sa buhay natin upang turuan tayong kilalanin ang pagkakaiba ng pagmamahal at pagpapabaya.

Mensahe ng kuwento:

Huwag mong hayaang ang tagal ng inyong pinagsamahan ang maging dahilan para tiisin mo ang paulit-ulit na kawalan ng respeto at malasakit. Ang tunay na pagmamahal ay hindi lamang nasusukat sa mga pangakong binibitawan kapag masaya ang lahat, kundi sa mga kilos na ipinapakita kapag may nangangailangan sa iyo.

At tandaan: Ang taong tunay na nagmamalasakit ay hindi kailangang hilingin sa iyo na unawain palagi ang kaniyang mga dahilan habang binabalewala naman niya ang iyong mga luha. Minsan, ang pinakamahalagang pagpili na magagawa mo ay ang piliin naman ang iyong sarili.